15.04.26
Kazakistan ve Türkiye, tarım-sanayi kompleksi alanında iş birliğini aktif şekilde geliştirmeye devam ederek toplam değeri 1 milyar doları aşan ortak yatırım projelerini hayata geçirmektedir.
Kazakistan’ın Türkiye pazarına ihracatının temelini tahıl ve baklagiller oluşturmaktadır. 2025 yılı sonuçlarına göre baklagil ihracatı 395 bin tona ulaşmıştır. Kazakistan Tarım Bakan Yardımcısı Ermek Kenjehanulı, ülkenin tarım ürünleri ihracatını artırmayı hedeflediğini belirtti. Bu durum, ekim alanlarının çeşitlendirilmesi ve baklagil üretiminin artırılmasıyla ilişkilidir.
Ayrıca, hayvancılık ürünlerinin ihracatında da önemli bir potansiyel bulunmaktadır. Hâlihazırda Kazak sığır etinin Türkiye pazarına ihracatı için çalışmalar yürütülmektedir. Bunun, yerli ürünlerin dış pazarlardaki payını önemli ölçüde artırması beklenmektedir.
İkili iş birliğinde yatırım alanındaki etkileşim önemli bir rol oynamaktadır. Son yıllarda Kazakistan ve Türkiye, toplam değeri yaklaşık 400 milyon dolar olan yaklaşık 10 projeyi hayata geçirmiştir. Bu projeler tarım ürünlerinin üretimi ve işlenmesi ile şekerleme ürünlerinin üretimini kapsamaktadır. Şu anda taraflar toplam değeri yaklaşık 2 milyar dolar olan beş büyük yatırım projesi üzerinde çalışmaktadır. Bunlar arasında Şımkent şehrinde bulunan “Alarko Holding” şirketine ait 500 hektarlık sera kompleksi yer almaktadır. Projenin ilk aşaması tamamlanmış olup, ikinci aşama şu anda uygulanmaktadır.
Bir diğer önemli proje ise Astana’da “Tiryaki Agro” şirketi tarafından yılda 250 bin ton kapasiteli derin tahıl işleme tesisinin inşasıdır. Bu proje, işleme sektörünün geliştirilmesine ve ürünlerin katma değerinin artırılmasına yöneliktir. Ayrıca Almatı’da “Iskefe Holding” şirketi tarafından hayvan derilerinin derin işlenmesine yönelik bir proje yürütülmektedir. Yılda 7 bin tona kadar üretim, gıda sanayisi için jelatin üretimi de dahil olmak üzere planlanmaktadır. Yatırım iş birliğinin yanı sıra Kazakistan ve Türkiye, tarım bilimi, eğitim ve bilimsel-teknik geliştirme alanlarında da iş birliğini geliştirmektedir. Ortak çalışmalar, araştırma enstitüleri ve tarım üniversiteleri düzeyinde yürütülmektedir.
