31.07.26
Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov'un ev sahipliğinde düzenlenen toplantıya Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev ile Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, Türkmenistan Devlet Başkanı Serdar Berdimuhammedov ve Tacikistan Cumhurbaşkanı İmamali Rahman katıldı.
Toplantının açılışında konuşan Caparov, Orta Asya ülkeleri arasındaki iş birliğinin son yıllarda yeni bir boyut kazandığını belirterek, sınır anlaşmaları, uluslararası platformlardaki dayanışma ve ekonomik ortaklıkların bölgesel istikrarı güçlendirdiğini söyledi. Caparov ayrıca, Çin-Kırgızistan-Özbekistan Demiryolu Projesi ile enerji ve ulaştırma yatırımlarının bölgenin kalkınmasında kritik rol oynayacağını ifade etti.
Aliyev: Tek jeopolitik ve jeoekonomik bölge haline geldik
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Orta Asya ülkeleriyle ilişkilerin dış politikalarının öncelikleri arasında yer aldığını belirterek, Azerbaycan'ın ilk kez istişare toplantısına tam yetkili üye olarak katıldığını hatırlattı.
Aliyev, son yıllarda karşılıklı üst düzey ziyaretlerin hız kazandığını vurgulayarak, Orta Asya ile Azerbaycan'ın giderek tek bir jeopolitik ve jeoekonomik bölge niteliği kazandığını söyledi. Azerbaycan'ın yeni dönemde bölgesel iş birliğinin geliştirilmesi için aktif rol üstleneceğini dile getirdi.
Enerji, ulaştırma ve dijitalleşme öne çıktı
Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, Azerbaycan'ın tam üyeliğinin bölgesel iş birliğinde yeni bir dönemin başlangıcı olduğunu belirterek, yatırım, enerji, sanayi, ulaştırma ve lojistik alanlarında ortak projelerin hız kazanacağını ifade etti.
Tacikistan Cumhurbaşkanı İmamali Rahman ise enerji güvenliğinin önemine dikkat çekerek, bölge ülkelerinin ihtiyaçlarını karşılayacak büyük ölçekli bir petrol rafinerisinin kurulmasını önerdi.
Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev de ticaret, teknoloji ve dijital dönüşüm alanlarında ortak adımların artırılması gerektiğini belirterek, Orta Asya'nın eğitim, bilim, inovasyon ve büyük veri alanında rekabetçi bir merkez haline gelmesi gerektiğini söyledi. İklim değişikliğinin oluşturduğu risklere karşı ortak hareket edilmesi çağrısında bulunan Mirziyoyev, uzun vadeli çözümler geliştirilmesinin önemini vurguladı.
Çolpon-Ata Deklarasyonu kabul edildi
Toplantının sonunda liderler, bölgesel iş birliğinin güçlendirilmesi, ekonomik entegrasyonun artırılması ve ortak projelerin desteklenmesine yönelik hedefleri içeren Çolpon-Ata Deklarasyonu'nu kabul etti. Zirvede ulaştırma koridorlarının geliştirilmesi, enerji güvenliği, ticaret hacminin artırılması ve kültürel ilişkilerin güçlendirilmesi konularında ortak irade ortaya konuldu.
